PO CO SIĘ UCZYĆ JĘZYKA OBCEGO SKORO JEST GOOGLE TRANSLATE?

mamtarget / ai / cele / jezyk-obcy / jezyk-w-biznesie / language-learning / machine-translation / nauka-jezyka / technologia / tlumaczenia-maszynowe / translation

Czy w dzisiejszych czasach WARTO się jeszcze uczyć języka obcego? Opanowanie nowego języka od podstaw jest procesem długotrwałym, często wymagającym poświęceń. Brak czasu, zmęczenie, koszty oraz trudne relacje z nauczycielem, to tylko kilka przeszkód, które mogą nas skutecznie zniechęcać do podjęcia nauki. Przeszkody rzecz jasna, można pokonać, jak pokazują przykładowe rozwiązania, jakie zostały omówione w tym wpisie – PRZESZKODY. 

Pozostaje jednak pytanie, czy gra jest warta świeczki?

LATA 90. A NAUKA JĘZYKA

Lata 90. były w Polsce czasem transformacji systemowych i „otwierania się” na świat. Nauka języka, zwłaszcza angielskiego, stała się nie tylko modą, ale koniecznością w dobie intensywnego budowania miedzynarodowych relacji biznesowych. Wysyp szkół językowych na polskim rynku był odpowiedzią na  panujące wówczas przekonanie, że to właśnie nauka języka jest przepustką do lepszej przyszłości w globalnej wiosce. Znajomość języka była umiejętnością, w którą Polacy chętnie inwestowali, ponieważ jej obecność w CV przynosiła wymierne korzyści finansowe.

W 2018 wydaje się, że podejście do nauki języków przestało już być tak bezkrytycznie optymistyczne. Co się zmieniło? Polska pozostaje krajem, stwarzającym wprost wymarzone okoliczności do implementacji wiedzy językowej. Centra usług wspólnych (BPO/SCC) wyrastają nad Wisłą jak przysłowiowe grzyby po deszczu. Według raportu przygotowanego przez Związek Liderów Sektora Usług Biznesowych ABSL, w 2020 centra usług będą zatrudniać ponad 300 tys. pracowników. Pracownik z dobrą znajomością języka jest ciaglej poszukiwany i chętnie zatrudniany. Dlaczego zatem, stwierdzenie, że nauka języka obcego ma jeszcze sens, wydaje się dzisiaj dużo mniej zasadne?

WIND OF CHANGES – CZY SZTUCZNA INTELIGENCJA „WYBAWI” NAS OD NAUKI JĘZYKA?

Rozwój technologii informacyjnych i komunikacyjnych obserwowany na przestrzeni trzech ostatnich dekad zmusza nas do refleksji nad tym, co jeszcze nas czeka w niedalekiej przyszłości. Skoro technologia, która co do zasady, ma nam ułatwiać życie i usprawniać pracę, rozwija się tak szybko, to jakie zmiany jeszcze  przyniesie? Dostawcy aplikacji prześcigają się w pomysłach, jak rozwiązać nasze problemy dnia codziennego. Postępująca robotyzacja i automatyzacja w miejscach pracy obrazuje, jak wiele czynności, już dzisiaj można powierzyć maszynom. Zmiany wywołane rewolucją technologiczną  dzieją się na naszych oczach i instynktownie wiemy, że nadciągają kolejne. Na ustach niemalże wszystkich jest sztuczna inteligencja i możliwości, jakie ze sobą niesie. Może się okazać, że już wkrótce, nauka języka przestanie być koniecznością. Może „ktoś” wreszcie wymyśli jak się SPRAWNIE porozumiewać w innym języku, bez konieczności kodowania go w naszej pamięci.  Czy zatem warto jeszcze tracić czas na naukę, skoro może już NIEBAWEM sztuczna inteligencja wybawi nas od tej mozolnej pracy?

TŁUMACZENIE MASZYNOWE – SUKCES ZA SUKCESEM

Już dzisiaj wiele organizacji z powodzeniem wykorzystuje sztuczną inteligencję (AI) w postaci tłumaczenia maszynowego. Google Translate, Microsoft Translator i niedawno wydany Amazon Translate to przykłady popularnych systemów typu NMT (z  ang. neural machine translation – NMT, czyli neuronowe tłumaczenie maszynowe). Systemy te opierają się o głęboką sieć neuronową, która symuluje aktywność neuronów i synaps w ludzkim mózgu. Ich zaletą jest to, że korzystając z przełomowych ulepszeń algorytmów tłumaczenia maszynowego (NMT). Mając dostęp do ogromnej ilości danych językowych z wyszukiwarek, sieci społecznościowych i witryn handlu elektronicznego, systemy typu NMT oferują bardzo dobrą jakość przekładu. W ciągu ostatnich miesięcy systemy NMT, zarówno te tłumaczące tekst pisany, jak i rozpoznające mowę, dokonały wielkiego postępu, czego przykładem może być system tłumaczący firmy Microsoft. W marcu 2018 Microsoft poinformował na swoim blogu o sukcesie swojego systemu, który dokładnością przekładu dorównuje człowiekowi. System z powodzeniem przetłumaczył wiadomości z angielskiego na mandaryński, jeden z najtrudniejszych do przyswojenia języków. Innym, rewolucyjnym rozwiązaniem, które może rozpalić wyobraźnię, są zaprezentowane w 2017 słuchawki Google Pixel Buds, które w czasie rzeczywistym, umożliwiają swobodną komunikację w różnych językach. W trakcie oficjalnej prezentacji prosty zestaw, bo składający się ze słuchawek i smartfona, pozwalał na swobodną rozmowę w języku angielskim i szwedzkim. Czy w świetle sukcesów, jakie odnoszą obecnie systemy NMT warto jeszcze spędzać lata na uczeniu się języka obcego? Nawet jeśli nie chcemy inwestować w produkt taki jak Google Pixel Buds, to na wyciągnięcie ręki mamy dostęp do darmowych rozwiązań takich jak np. Google Translate. Tłumaczenie od Google’a może i bywa niedoskonałe, ale czym są te niedoskonałości w porównaniu do oszędności czasu i pieniędzy? Systemy tłumaczeń maszynowych,  już dzisiaj wydają się tak dobre, że całkowicie  odbierają wiarę w sens nauki na własną rękę. Jak szybko sztuczna inteligencja nas dogoni, trudno powiedzieć, ale przecież nie możemy ignorować faktu, że nas goni.

TŁUMACZENIA W BIZNESIE

Tłumaczenia maszynowe, choć coraz lepsze dalej nie są idealne. Można śmiało założyć, że w prywatnej komunikacji jesteśmy gotowi, a nawet chętni zapłacić cenę za istnienie owych „niedociągnięć”, ale nieco inaczej, sprawa może się przedstawiać w biznesie. Zapatrywanie na znajomość języka obcego kształtuje się inaczej, ponieważ w biznesie ryzyko jest znacznie większe, a koszty błędów tłumaczeniowych nie kończą się jedynie na finansach. Nieporozumienia wynikające z nieznajomości języka  mogą prowadzić do utraty reputacji, narażenia prawnego, szkód fizycznych, a nawet katastrof przemysłowych. Pojawia się tu również kwestia bezpieczeństwa. Nie tak dawno głośno było o firmie Statoil, której to niektóre poufne materiały stały się publicznie, ponieważ zostały przetłumaczone za pomocą strony o nazwie translate.com. Jasna, dokładna i skuteczna komunikacja między kulturami, językami, dyscyplinami i branżami jest dla wielu firm priorytetowa. W biznesie, gdzie komunikacja międzyludzka odgrywa tak dużą rolę, znajomość języka wciąż pozostaje istotna. Choć bez wątpienia tłumaczenie maszynowe jest w stanie usprawnić naszą pracę, pomagając z np. z przekładem technicznym lub prawniczym, jeszcze przez jakiś czas nie uwzględni wszystkich niuansów, z jakimi mamy do czynienia w komunikacji interpersonalnej. Nasze komunikaty wyrażają nie tylko informację, ale i ładunek emocjonalny, zależny od wielu warstw kontekstowych wypowiadanych lub napisanych słów. Konteksty te nie są obecnie możliwe do rozpoznania przez komputer. Ponieważ zależy nam na zachowaniu tych niuansów, a w szczególności w biznesie, jest to niezmiennie konieczne, można domniemywać, że dla celów biznesowych, nauka języka i wiążące się z nią poznawanie innej kultury, będzie dalej odgrywała dużą rolę.

OSOBISTE CELE – MASZ TARGET?

Gdy sam fakt istnienia narzędzia, tak dobrego, jak Google Translate swoimi przytłaczającymi, a zarazem kuszącymi możliwościami, zabija w nas wolę walki i chęć rozpoczęcia nauki, warto się porządnie zastanowić nad tym, po co tak naprawdę chcemy się uczyć języka obcego. Dariusz Jemielniak, autor artykułu pt. „Dlaczego nie warto uczyć się języków obcych” przewiduje, że w przyszłości, nauka dla samej tylko potrzeby komunikowania się, zwłaszcza w przypadku osób dorosłych, straci rację bytu. Możemy śmiało przypuszczać, że postęp technologiczny, wyeliminuje KONIECZNOŚĆ uczenia się języka, w podstawowym celu, jakim jest wymiana informacji, ale nie zmieni faktu, że nauka, pozostanie cennym doświadczeniem, wpływającym na rozwój naszego mózgu i umiejętnością poszukiwaną na rynku pracy. Jemielniak podkreśla, że korzyści płynące z nauki języka dla naszego samorozwoju są nieocenione.  Przed podjęciem decyzji o rozpoczęciu kursu, warto sobie dzisiaj zadać pytanie, jak nauka języka wpisuje się w nasze osobiste cele? Po co nam ten język obcy?

NAUKA JĘZYKA – DLA KOGO?

W wielu przypadkach, możliwości oferowane przez translator w pełni zaspokoją nasze codzienne potrzeby. Nie trzeba się od razu uczyć mandaryńskiego, żeby sprawdzić, co tak naprawdę oznacza tatuaż, który zamierzamy sobie zafundować na prawej łopatce… Jeśli jednak, kierują nami aspiracje natury biznesowej, warto pomyśleć o nauce języka, jak o strategii budowania swojego wizerunku. Można przewidywać, że w przyszłości znajomość języka pozostanie ważna w kontekście budowania relacji biznesowych, ale i możliwości zaprezentowania potencjału intelektualnego. Jak wykorzystać umiejętności językowe do zrobienia dobrego wrażenia, wie np. Mark Zuckerberg, którego firma aktywnie prowadzi pracę nad systemem tłumaczeń NMT, a który pomimo tego, uczy się mandaryńskiego. Podczas swojego wystąpienia na Uniwersytecie w Tshinghua w Beijing, które miało miejsce w październiku 2014 roku, Zuckerberg  wygłosił przemówienie oraz odpowiadał na pytania w języku mandaryńskim, wzbudzając podziw u wszystkich obecnych. Znajomość języka, to umiejętność, która jest symbolem statusu społecznego, częścią wizerunku, jaki staramy się budować a także doświadczeniem, które nas kształtuje i definiuje. W przyszłości, ten aspekt nauki  języka może być jeszcze bardziej widoczny.

Bibliografia:

  1. Ferose VR, Barney Pell and Lorien Prat. „From The Business Of Language to the Language of Business: The Future Of Translation Worldwide”, Digitalist Magazine, 14 marca. 2018, https://www.digitalistmag.com/machine-learning-ai/2018/05/17/future-of-translation-worldwide-06168565.
  2. Górecki, Janusz. ABSL. „Sektor Nowoczesnych Usług Biznesowych w Polsce 2018”, Raport dostępny na stronie ABSL http://absl.pl/pl/publikacje/.
  3. Jemielniak, Dariusz. „Dlaczego Nie Warto Uczyć Się Języków Obcych?”, Newsweek, 4 marca. 2017, 18:30, http://www.newsweek.pl/trendy-i-inspiracje/nie-ucz-sie-jezykow-obcych-wkrotce-pomoga-ci-nowe-technologie,artykuly,406240,1.html.
  4. Kessler, Greg. „Technology And The Future Of Language Teaching”, Foreign Language Annals, 19 lutego. 2018, https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/flan.12318.
  5. Linn, Allison. „Microsoft Reaches a Historic Milestone, Using AI to Match Human Performance In Translating News From Chinese to English”, The AI Blog, 14 marca, 2018, https://blogs.microsoft.com/ai/machine-translation-news-test-set-human-parity.
  6. Pring-Mill, David. „Why Hasn’t AI Mastered Language Translation?”, SingularityHub, 4 marzec. https://singularityhub.com/2018/03/04/why-hasnt-ai-mastered-language-translation.
  7. Urbańska, Anna. „Ile Języków Istnieje Tak Naprawdę Na Świecie”, Newsweek, 18 maja. 2018, 8:00, http://www.newsweek.pl/wiedza/nauka-jezykow-obcych-jakich-jezykow-warto-sie-uczyc-,artykuly,416059,1.html.

 

Kategorie:

Szukasz łatwych sposobów nauki?

Czytaj więcej